Về tham gia góp ý kiến vào các dự thảo luật của Trung ương và các VBQPPL của địa phương: Hội Luật gia huyện tham gia góp ý dự thảo sửa đổi Hiến pháp năm 1992 và trên 220 văn bản luật, nghị định của Chính phủ, thông tư của các bộ, ngành trung ương, 28 dự thảo văn bản QPPL do HĐND, UBND tỉnh ban hành; tham gia soạn thảo 08 Nghị quyết của HĐND huyện; 12 quyết định của UBND huyện; 120 văn bản QPPL của HĐND xã, thị. Tham mưu rà soát 378 văn bản QPPL do địa phương ban hành; kiểm tra 350 văn bản QPPL do cấp xã ban hành; trong đó đã kiến nghị xử lý sửa đổi, bổ sung 180 văn bản.

Phối hợp với Phòng Tư pháp, Phòng Nội vụ, Trung tâm BDCT huyện tổ chức 12 lớp tập huấn nghiệp vụ cho trưởng thôn, bản, tiểu khu; về công tác hòa giải, tư vấn pháp luật cho hội viên chi hội xã, hòa giải viên cơ sở.

Về hoạt động tư vấn pháp luật và trợ giúp pháp lý: Xác định nhiệm vụ tư vấn pháp luật và trợ giúp pháp lý là hoạt động mang tính chính trị - xã hội sâu sắc, qua đó nâng cao vai trò, vị thế của Hội Luật gia trọng đời sống xã hội, nhằm nâng cao ý thức tuân thủ pháp luật của nhân dân. Trong nhiệm kỳ, hội viên Luật gia đã tư vấn tại chổ cho 1.130 người liên quan đến các lĩnh vực hành chính, hình sự, dân sự. BCH Hội Luật gia huyện tổ chức 12 cuộc tư vấn lưu động cho gần 1.000 lượt người; trợ giúp pháp lý 156 vụ việc cho 172 người yêu cầu; tư vấn cho lãnh đạo các cơ quan, đơn vị giải quyết 43 vụ việc khiếu nại, tố cáo. Tham gia tiếp 1.230 lượt công dân.

Công tác tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật là một trong những hoạt động trọng tâm, thường xuyên của Hội. Với phương thức kết hợp tuyên truyền, phổ biến, thi hành pháp luật trong hoạt động chuyên môn, hội viên của Hội đã thực hiện tốt công tác này trong thực hiện nhiệm vụ, hoạt động chuyên môn của đơn vị. Thông qua công tác điều tra, truy tố, giải quyết, xét xử án và thi hành án dân sự các vụ án hình sự, dân sự; thông qua việc giải quyết các thủ tục hành chính, hội viên đã kết hợp tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật cho nhân dân. Trong đó chú trọng đến các quy định của pháp luật về quyền, nghĩa vụ của công dân, những điều công dân không được làm và quy định chế tài của Nhà nước đối với hành vi vi phạm, qua đó đã góp phần nâng cao ý thức pháp luật cho công dân, tăng cường kỷ cương pháp chế, ổn định tình hình an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội trên địa bàn. Trong nhiệm kỳ, BCH Hội tổ chức 24 đợt tuyên truyền, PBGDPL cho 1.370 lượt người tham gia. Phối hợp với các cơ quan, đơn vị thực hiện 140 đợt tuyên truyền, PBDGPL cho 7.980 lượt người tham gia.

Về công tác tham gia xây dựng Đảng, chính quyền; Mặt trận Tổ quốc Việt Nam,  thông qua các hoạt động chuyên môn, hội viên đã đẩy mạnh tuyên truyền và tích cực thực hiện Chỉ thị 05 của Bộ Chính trị về “Học tập, làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh” gắn với việc thực hiện Nghị quyết Trung ương 4 (khóa XI, XII) về “tăng cường xây dựng và chỉnh đốn Đảng, ngăn chặn đẩy lùi sự suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức lối sống, những biểu hiện tự diển biến, tự chuyển hóa trong nội bộ”; xây dựng văn hóa công sở, ý thức thôn trọng pháp luật trong cán bộ, công chức, viên chức là hội viên luật gia.

Là thành viên của UBMTTQ Việt Nam huyện, Hội tích cực phối hợp tham gia các hoạt động của khối mặt trận, đoàn thể nhằm xây dựng đoàn kết toàn dân; hưởng ứng triển khai cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư” giai đoạn 2014-2015 và cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh” từ năm 2016 đến nay đã phát triển nhanh và sâu rộng. Tích cực hưởng ứng cuộc vận động “ngày vì người nghèo” “Người Việt Nam ưu tiên dùng hàng Việt Nam”, công tác từ thiện nhân đạo, vì biển đảo quê hương. Nhiệm kỳ qua, Thường trực Hội tổ chức thăm, tặng quà cho 3 gia đình có con em đang làm nhiệm vụ ở Trường Sa và trên biển ở Hàm Ninh, Hiền Ninh, Duy Ninh trị giá 1,5 triệu đồng; thăm, tặng quà cho các gia đình đặc biệt khó khăn trong dịp lễ, tết ở Tân Ninh, Duy Ninh, An Ninh, Xuân Ninh, Vĩnh Ninh và thị trấn Quán Hàu trị giá 2,4 triệu đồng... Ngoài ra hàng năm, hội viên của Hội tham gia ủng hộ các quỹ do UBMTTQ Việt Nam huyện phát động đạt 100% với số tiền hàng chục triệu đồng.

Về hoạt động chính trị, pháp lý phục vụ nhiệm vụ giữ vững an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội ở địa phương: 5 năm qua, hội viên của Hội đã tham mưu cho cơ quan điều tra ra quyết định khởi tố 215vụ/225 bị can; đã giải quyết: 204 vụ/213 bị can; đã truy tố chuyển tòa 173 vụ/207 bị can. Tất cả các quyết định truy tố đều đúng thời hạn theo quy định. Hoạt động xét xử đã thụ lý giải quyết 1.005 vụ, việc, trường hợp; trong đó, án hình sự 201 vụ/316 bị cáo; án dân sự 779 vụ[1], án hành chính 05 vụ; việc khác 16 trường hợp. Đã giải quyết 958 vụ, việc, trường hợp các loại, đạt tỷ lệ chung là 95,3% đảm bảo xét xử đúng người, đúng tội, đúng pháp luật, không để có trường hợp xét xử oan sai hoặc bỏ lọt tội phạm trong án hình sự; các loại án dân sự, án hành chính đảm bảo đúng trình tự, thủ tục, thẩm quyền theo quy định của pháp luật tố tụng.  

Hưởng ứng và thực hiện phong trào thi đua yêu nước do Trung ương Hội luật gia Việt Nam, Hội luật gia tỉnh phát động; Hội luật gia huyện đã phát động thi đua với phương châm “Đoàn kết, dân chủ, sáng tạo, phát triển” mỗi luật gia: “Giỏi về chuyên môn nghiệp vụ, trung thành, tận tụy, vì nước, vì dân, vì công lý”; trong 5 năm Hội đã động viên 12 hội viên hoàn thành chương trình đào tạo Thạc sỹ, nâng số hội viên có trình độ Thạc sỹ luật lên 14 hội viên. Kết quả đạt được trong phong trào: Tất cả hội viên đều hoàn thành tốt nhiệm vụ, trong đó, 45 lượt hội viên được công nhận danh hiệu Chiến sỹ thi đua cơ sở; 3 hội viên được cấp Trung ương công nhận danh hiệu Chiến sỹ thi đua ngành; 09 hội viên được nhận Bằng khen của Chủ tịch UBND tỉnh, 25 hội viên được giám đốc các sở, ngành, Chủ tịch UBND huyện tặng giấy khen; BCH Hội huyện và 6 hội viên được BCH tỉnh Hội tặng giấy khen.

Những kết quả trên chỉ mới bước đầu, nhưng hoạt động của hội viên Hội Luật gia huyện đã góp phần thực hiện Nghị quyết 49-NQ/TW của Bộ Chính trị về chiến lược cải cách tư pháp đến năm 2020 và thực hiện tốt chính sách của Đảng và Nhà nước trong thời kỳ đổi mới, từng bước xây dựng nhà nước pháp quyền XHCN của nhân dân, do nhân dân và vì nhân dân.

Bên cạnh những kết quả đạt được 5 năm qua, Hội Luật gia còn bộc lộ một số tồn tại, hạn chế: Việc xây dựng, phát triển tổ chức Hội Luật gia chưa ngang tầm của một tổ chức chính trị - xã hội- nghề nghiệp; công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật, tư vấn pháp lý và phản biện xã hội còn thụ động, chưa đạt yêu cầu đề ra, chưa phát huy hết vai trò “luật gia” của hội viên; công tác phát triển hội viên chưa đạt kế hoạch đề ra; kinh phí hoạt động của Hội còn hạn chế và phụ thuộc vào nguồn ngân sách, chưa có thu sự nghiệp nên khó khăn trong hoạt động; cơ sở vật chất, trang thiết bị phục vụ cho hoạt động của Hội chưa có nên đã ảnh hưởng đến công tác tiếp nhận, trợ giúp pháp lý cho công dân.

Về mục tiêu, phương hướng nhiệm kỳ tới: Phát huy tinh thần chủ động, sáng tạo tiếp tục đổi mới phương thức hoạt động, xây dựng và phát triển tổ chức hội vững mạnh; xây dựng đội ngũ luật gia giỏi về chuyên môn nghiệp vụ, vững vàng về chính trị tư tưởng, tận tụy với nghề, vì dân, vì công lý, nâng cao chất lượng hoạt động của hội trong giai đoạn mới góp phần vào việc ổn định an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, thúc đẩy kinh tế- xã hội phát triển, tổ chức Hội và hội viên Luật gia huyện cần tập trung thực hiện tốt những nhiệm vụ, giải pháp sau:

1. Tiếp tục tham mưu cho cấp ủy, chính quyền quán triệt và triển khai thực hiện có hiệu quả quan điểm, định hướng, nội dung Chỉ thị 56-CT/TW, Kết luận 19-KL/TW của Bộ Chính trị và Chỉ thị 08/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ, Điều lệ Hội Luật gia Việt Nam, nhằm nâng cao nhận thức và hành động của toàn xã hội về vai trò, vị trí của Hội Luật gia trong quá trình xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam và hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng.

2. Tiếp tục phối hợp các cơ quan, tổ chức quán triệt các chỉ thị, nghị quyết của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; nhiệm vụ chuyên môn của Hội Luật gia gắn với thực hiện Nghị quyết Trung ương 4, khóa XI, XII về xây dựng, chỉnh đốn Đảng, phòng, chống suy thoái tư tưởng, chính trị, đạo đức, lối sống, tự diễn biến, tự chuyển hóa trong nội bộ và Chỉ thị 05-CT/TW của Bộ Chính trị về đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh.

3. Triển khai có hiệu quả Đề án “Xã hội hóa công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật và trợ giúp pháp lý đến năm 2021”; phát huy vai trò nồng cốt trong việc phổ biến các quy định của pháp luật trên các lĩnh vực mà hội viên đang công tác; trong đó, trọng tâm là Hiến pháp, các quy định về quyền con người; quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân....

4. Đẩy mạnh và đa dạng hóa các hình thức tư vấn pháp luật, trợ giúp pháp lý cho mọi đối tượng; trong đó, chú trọng đối tượng chính sách, người nghèo, những đối tượng dễ bị tổn thương khác trong xã hội. Tham gia tư vấn việc tiếp công dân, giải quyết các khiếu nại, tố cáo cho các cơ quan, đơn vị, địa phương nhằm đảm bảo quy định của pháp luật.

5. Tích cực tham gia vào quá trình xây dựng cơ sở pháp lý cho việc phát triển kinh tế- xã hội của địa phương; tích cực tham gia góp ý các dự thảo luật, văn bản quy phạm pháp luật của địa phương; phối hợp triển khai xây dựng xã, thị trấn đạt chuẩn tiếp cận pháp luật gắn với chương trình xây dưng nông thôn mới, cải cách hành chính, cải cách tư pháp và cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh.

6. Tích cực phối hợp với UBMT và các đoàn thể trong khối mặt trận tham gia giám sát và phản biện xã hội; tham gia có hiệu quả các hoạt động chính trị pháp lý góp phần nâng cao ý thức chấp hành pháp luật trong xã hội.

7. Từng bước nâng cao chất lượng hoạt động của tổ chức Hội. Hội viên bằng việc phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của hội viên trong thực hiện nhiệm vụ chuyên môn và công tác Hội. Tiếp tục mở rộng, phát triển hội viên, tổ chức Hội để phục vụ tốt nhất nhiệm vụ của cơ quan, địa phương; vận động thành lập các chi hội ở những nơi có điều kiện, nhất là ở cấp xã.

Nguyễn Quang Tuyển-Phó Chủ tịch Hội Luật Gia huyện